Hoe kan ik minder perfectionistisch zijn?

De perfectionisten onder ons kunnen deze foto wel waarderen

Waarom maak ik het mijzelf altijd zo moeilijk? Of het nu gaat om relaties, de coachgesprekken die ik voer, de foto’s die ik maak. Of alledaagse dingen zoals het inrichten van mijn werkplek, het schrijven van een email en oh wee als een van mijn videogames niet perfect op de plank staat. Al deze dingen moeten bij mij perfect zijn. Gevolg is dat dit alles ontzetten veel tijd, energie en stress kost.

Voor een perfectionist is dit vloeken in de kerk

Mijn perfectionistische gedrag wil dat ik de dingen die ik doe goed doe. Hierbij kan ik de lat onnodig hoog leggen.

Waar komt mijn perfectionisme vandaan?

Ik denk dat mijn perfectionisme ontstaan is in mijn jeugd. Wanneer precies weet ik niet. Wel weet ik nog dat ik op de Middelbare school redelijk vaak gepest werd. Voor mij is duidelijk dat mijn perfectionisme een masker is, voor de buitenwereld en mijzelf, dat zegt: “Ik doe het goed, ik ben oké.” Dit masker heeft mij gemaakt tot de persoon die ik nu ben.

Waarom doe ik dit?

Er is een beloning die ervoor zorgt dat ik perfectionistisch gedrag vertoon. Anders zou ik het niet doen. Wat is deze beloning? Perfectionisme gaat over controle of beter gezegd: het idee van controle. Deze controle is een illusie want een perfectionist verliest andere belangrijke zaken uit het oog.
Het doel van de perfectionist is het vermijden van kritiek en misschien nog wel belangrijker het krijgen van complimenten/liefde. Ik, de perfectionist, kan uren aan iets werken bijvoorbeeld: aan dit blog. Zodat ik met trots tegen mijzelf en anderen kan zeggen: “Kijk eens hoe goed ik kan schrijven. Kijk eens wat een goede coach ik ben.” Dit is het equivalent van: “Ik doe het goed, ik ben oké.” Dit is mijn masker en precies de reden dat ik eigenlijk al veel te lang aan deze column zit.

Hoe kom ik van mijn perfectionisme af?

Mijn perfectionistische gedrag zorgt ervoor dat ik andere zaken, die ook van belang zijn, uitstel of helemaal niet doe. Een perfectionist is daarom alles behalve perfect. De oplossing voor mijn perfectionistische gedrag is mijn hart openen, mij kwetsbaar durven opstellen en accepteren dat de dingen die ik doe niet ‘perfect’ hoeven te zijn. Het gevolg hiervan is dat ik soms geen compliment zal krijgen en eerder kritiek of feedback zal ontvangen. Gelukkig is feedback een cadeautje.
Heb jij perfectionistische trekjes die je met mij zou willen delen?

Hoe kan ik meer zelfvertrouwen krijgen?

Ik was laatst op AnimeCon in Rotterdam. Voor de lezers die AnimeCon niet kennen. Dat is een conventie waar bezoekers verkleed gaan als hun favoriete anime/film of stripfiguur. Dit fenomeen noemt men cosplay. Zoals je kunt zien op de foto was ik ook verkleed. De conventie viert Japanse cultuur en er is van alles te zien, te doen en te beleven.

AnimeCon Rotterdam Ahoy

Anders zijn is de norm

De uitdrukking: ‘doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg.’ Kent men niet op AnimeCon. Anders zijn is de norm en hoe vreemder hoe beter. Als je nog nooit op een cosplay conventie geweest bent, ik kan het van harte aanbevelen. Een cosplay outfit is niet verplicht, maar kan wonderen doen voor je zelfvertrouwen. Ik merk aan mijzelf dat ik, in cosplay, veel gemakkelijker op mensen af stap. Dat ik andere gesprekken heb dan in het dagelijks leven. “Ik heb nog nooit zo’n mooie zombie gezien. Zou ik een foto van je mogen maken?” zijn zinnen die alleen tijdens AnimeCon ergens op slaan. Doordat ik op een conventie meer open ben naar mensen zijn conventie-gangers ook meer open naar mij.

Zelfvertrouwen en energie

Je zou misschien denken dat dat laatste vooral te maken heeft met de conventie zelf. Immers iedereen die wel eens op een muziekfestival is geweest weet dat de gedeelde liefde voor een bepaald soort muziek barrières wegneemt en mensen, letterlijk, bij elkaar brengt. Dat is, in mijn beleving slechts een deel van het antwoord. Mijn zelfvertrouwen en mijn energie waren er, tijdens AnimeCon, de voornaamste oorzaak van dat ik leuke gesprekken had en dat mensen ook op mij afkwamen.

Wat is zelfvertrouwen eigenlijk?

Zelfvertrouwen is, ongeacht de uitkomst van een bepaalde situatie, weten dat jij oké bent met jezelf. Het gaat over de relatie die je met jezelf hebt. Of het nu gaat om een sollicitatiegesprek, iemand mee uit vragen of die vervelende collega aanspreken op zijn gedrag. Zelfvertrouwen is niet: “Ze zullen me leuk vinden.” Zelfvertrouwen is: “Het komt goed, ook als ze me niet leuk vinden.” Zelfvertrouwen kan een resultaat zijn van persoonlijk leiderschap. Wil je meer weten over het nemen van persoonlijk leiderschap lees dan hier.

Makkelijker gezegd dan gedaan

Maar hoe krijg je nu zelfvertrouwen? Zelfvertrouwen komt van binnenuit. Wat zijn je normen en waarden? Waar je geloof je in? Waar wil je voor vechten? Met andere woorden: als het gaat om zelfvertrouwen het is belangrijk om te weten wie je bent en waar je voor staat.

Workshop zelfvertrouwen

Om daarachter te komen kun je bijvoorbeeld reflecteren over jezelf in een lastige situatie, een dagboek bijhouden, een zelfhulpboek lezen, op YouTube filmpjes kijken die gaan over persoonlijke ontwikkeling. Of, deze laatste is mijn favoriet, op 7 juli a.s. mijn workshop bijwonen in Amsterdam. Tijdens deze workshop gaan we uitgebreider in op wat zelfvertrouwen is en hoe je het kunt ontwikkelen. Ook krijgen deelnemers acties mee die ze buiten de workshop kunnen toepassen. Schrijf je hier in.

Hoe kan ik succesvoller zijn?

Consistency is the key to success

Hoe komt het dat sommige mensen zoals bijv. Elon Musk, Oprah Winfrey, Max Verstappen zo succesvol zijn? Wat doen zij dat jij niet doet? Zijn ze heel slim? Hebben ze speciale krachten/gaven? Komen ze uit een rijke familie? Hebben ze een geweldig team van getalenteerde mensen om zich heen? Hebben ze een perfect gevoel voor timing? Het antwoord op deze vragen is niet eenduidig. Ongetwijfeld heeft een combinatie van al deze factor een rol gespeeld. Echter de allerbelangrijkste reden dat alle bovengenoemde beroemdheden succesvol zijn is dat zij consistent zijn in wat ze doen.

Heel veel fouten maken

Dag in dag uit zijn deze mensen, in meer of mindere mate, met hun vak bezig. Elon Musk was niet opeens een briljante uitvinder/ondernemer. Oprah Winfrey was in het begin van haar carrière niet de geweldige interviewster en rolmodel die ze nu is en Max Verstappen won niet van de ene op de andere dag Formule 1 wedstrijden. Daar zijn training, ervaring en vooral heel veel fouten aan vooraf gegaan. Iedere keer dat het fout ging voor Elon Musk, Oprah Winfrey en Max Verstappen zeiden ze tegen zichzelf: “Ik ga door!” Ze hadden op ieder moment kunnen zeggen: “Dit nooit meer. Ik stop ermee en wordt makelaar, bankier of serveerster.” Er is niets mis met deze beroepen en ook daar kunnen mensen heel succesvol in zijn. Mijn punt is dat niets vanzelf gaat al ben je nog zo getalenteerd, rijk, slim, knap, enz.

Ik was niet consistent genoeg

Als ik naar mijzelf kijk dan moet ik constateren dat ik meerdere keren in mij leven het roer heb omgegooid en zowel van studie als carrière geswitcht ben. Van regisseur tot filmwetenschapper, van docent tot aan politieman en alles ertussenin. Heel lang had ik geen idee wat ik precies wilde doen en wie ik wilde zijn. Ik was vooral veel verschillende dingen aan het proberen. Begrijp me niet verkeerd, veel dingen proberen is prima. Ik ben er echter niet succesvol in geworden en dat is logisch, want ik was niet consistent genoeg. Nu kan ik natuurlijk heel lang gaan analyseren waarom ik niet consistent genoeg was. Dat laat ik echter voor een volgende keer. Wel zijn het stuk voor stuk waardevolle ervaringen geweest die mij gemaakt hebben tot wie ik nu ben en daar ben ik zeer dankbaar voor. Als je wilt weten waarom ik coach ben geworden lees dan hier.

Nu ben ik benieuwd, want ben jij consistent in wat je doet? Heb je ook al het succes ervaren dat daarbij hoort? Of ben je, zoals ik vroeger deed, vooral veel dingen aan het proberen? Laat het weten in een reactie hieronder.

Hoe kun je meer jezelf zijn?

Onderweg naar de Dutch Comic Con in Utrecht

Wat is dat eigenlijk precies: ‘jezelf zijn’? Doe je dan de hele dag precies waar je zelf zin in hebt? En als mensen dit zeggen je zeggen: “Wees gewoon lekker jezelf.” Wat verwachten ze dan precies van je? Wat als je (nog) niet weet wie je precies bent? Wat doe je dan?

‘Mijzelf zijn’ was geen optie

Laat ik bij mijzelf beginnen. Toen ik tiener was had ik wel door dat ik anders was dan de leerlingen in mijn klas. Ging met iedereen goed om maar hoorde nergens echt bij. Ik was vooral geïnteresseerd in het halen van goede cijfers zodat ik na school iets kon gaan doen wat ik echt leuk zou vinden. Nog niet wetende wat dat precies zou moeten zijn. Op school ‘mijzelf zijn’ was in ieder geval geen optie voor mij. Dan had ik mij kwetsbaar moeten opstellen en moeten zeggen wat ik echt dacht en voelde. Dat stond natuurlijk gelijk aan sociale zelfmoord. Ik keek wel uit. Ik had een sociaal masker op. Dit masker deed precies waar ik het voor nodig had: sociaal wenselijk gedrag vertonen. ‘Mijzelf zijn’ kon wel wachten tot ik ging studeren.

Zo gezegd zo gedaan. Tijdens mijn studie ging ‘mijzelf zijn’ mij al een stuk beter af. Wel met vallen en opstaan. Zo weet ik bijvoorbeeld nog goed dat ik tijdens een studiedate een lijst met vragen voor mijn date onder mijn studieboek had verstopt. Omdat ik bang was dat ons gesprek stil zou vallen en ik dan niet zou weten wat ik aan haar moest vragen. Op dat moment kun je niet ‘jezelf zijn’ en tegen haar zeggen: “Ik heb een lijst met vragen voor je onder mijn studieboek verstopt omdat ik je beter wil leren kennen tijdens deze studiedate.” Ik was aan het leren om mijzelf te worden.

Door veel te oefenen met dit soort sociale situaties, het erover te hebben met goede vrienden en door veel te lezen over persoonlijke ontwikkeling, lichaamstaal, psychologie ben ik nu op een plek waarvan ik kan zeggen: “Ik ben behoorlijk mijn authentieke zelf.” Wel heb ik het idee dat dit een proces is dat nooit stopt. Mijn authentieke zelf is nooit helemaal af.

Jouw authentieke zelf

Herken je je in mijn verhaal? Of juist helemaal niet? Heb jij jouw authentieke zelf al gevonden? Of twijfel je regelmatig over wie je bent en waar je voor staat? Maak je vaak gebruik van een een sociaal masker om sociaal wenselijk gedrag te vertonen en heb je daar helemaal genoeg van? Laat me weten hoe jij hierover denkt.

Begin bij het begin

Al het begin is moeilijk. Zo ook met deze website. Krap twee maanden geleden had ik totaal geen idee waar ik moest beginnen. Ik had niet eens een idee voor een domeinnaam. Laat staan een werkende website. Een aantal maanden daarvoor had ik mij ingeschreven voor een coachopleiding omdat ik sterk het gevoel had dat ik meer met coaching moest gaan doen. Collega’s vroegen mij toch niet voor niets om hen te helpen met hun coachvraag? Bovendien was zo’n coachopleiding ook een investering in mijzelf.

Stemmetje in mijn hoofd

Een kritisch stemmetje in mijn hoofd zei toen echter heel iets anders: “Wat een dure opleiding! Je gaat toch geen geld over de balk gooien?! Wat als het toch niets voor je blijkt te zijn? Die opleiding is vast heel zweverig. Hoe kom je aan geschikte coachees? Er zijn al zoveel coaches in Nederland. Jij past daar nooit meer bij. Hoe ga je coachen combineren met je huidige werkzaamheden?”

Nu maanden later. Heb ik besloten dat ik als coach voor mijzelf wil beginnen. Heb ik een zelfgemaakte website die van mij is. Inclusief mijn eigen Bootcamp Coaching blog. Dankzij mijn coachopleiding weet ik waar ik sta als coach en waarom ik coach wil zijn. Heb ik een berg aan nieuwe inzichten gekregen, levenservaring opgedaan en nieuwe mensen ontmoet. Wie had dat ooit kunnen denken? Gelukkig heb ik niet naar die kritische stem in mijn hoofd geluisterd. Had ik dat wel gedaan dan was alles bij het oude gebleven.

Hoe heb ik mijn kritische stem aan de kant gezet? Ik heb goed naar mijzelf geluisterd en ben gewoon begonnen bij het begin. Na heel veel kleine stapjes ben ik nu hier. Waren er op sommige momenten twijfels bij mij? Jazeker, maar steeds als die twijfels kwamen wist ik dat ik op het goede pad zat. Ik wist dat ik mensen kon helpen en dat ik daar enorm veel plezier en energie van kreeg. Dit, het klinkt misschien zweverig, is mijn roeping. Coachen is, wat mij betreft, het mooiste beroep dat er is.

Jouw kritische stem

Is er een kritische stem in jouw hoofd die jou ervan weerhoudt om te doen wat jij het liefst zou doen? Wanneer hoor je die kritische stem? Op het moment dat je die leuke man of vrouw wilt aanspreken? Als je naar dat alternatieve feest wil gaan? Een nieuwe opleiding/studie wilt gaan volgen? Of als je die collega wilt aanspreken omdat hij/zij steeds over je heen walst?
Wanneer luister je wel en wanneer luister je juist niet naar die kritische stem in je hoofd?
Ik ben nieuwsgierig hoe jij hierover denkt. Laat het me weten in een reactie.